O Mosteiro at\u00f3pase a pouco m\u00e1is de vinte quil\u00f3metros en li\u00f1a recta ao leste de Ourense.<\/p>\n
![\"La](\"https:\/\/recreacionhistoria.com\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/Ribeira-Sacra-300x150.jpg\" "\\"\\"")
Ribeira Sacra<\/em><\/p><\/div>\n <\/p>\n Poderiamos presentalo como unha cicatriz de pedra no medio da espesura dos Can\u00f3ns do r\u00edo Sil. O Mosteiro localiz\u00e1molo en Castro, Santa Cristina de Caxide, Parada de Sil, Ourense. Atop\u00e1molo, medio escondido, descansando sobre a ladeira sur das inclinadas ladeiras do Rio Sil, na fermos\u00edsima zona da Ribeira Sacra de Ourense, na casti\u00f1eira de Meril\u00e1n, debaixo do monte Varona. Tr\u00e1tase dun lugar case m\u00e1xico ao que s\u00f3 poderemos acceder tras percorrer as serpenteantes estradas que nos levar\u00e1 at\u00e9 este excelente enclave. Sen d\u00fabida, un lugar no que os trasnos, esqu\u00edos, martins pescadores, trepadores azuis ou mosquiteiros e demais habitantes, atesouran historias \u00fanicas forxadas ao longo do \u00faltimo s\u00e9culo, e que fan que a natureza e a arte f\u00fandanse e confundan nunha simbiose m\u00e1xica.<\/p>\n En torno ao Mosteiro atop\u00e1monos cun frondoso bosque propio daqueles tempos, predominando os casti\u00f1eiros e carballos, que apenas deixan pasar a luz en zonas superpobladas de fentos.<\/p>\n En primeiro lugar, se tedes pensado visitalo nalgunha ocasi\u00f3n, que para acceder ao mesmo debedes seguir desde Para do Sil, a trav\u00e9s da ruta, convenientemente sinalizada que nos levar\u00e1 a atravesar a aldea de Castro, e despois, baixar uns dous quil\u00f3metros at\u00e9 o aparcadoiro do Mosteiro. A calzada est\u00e1 lousada at\u00e9 a fachada da igrexa.<\/p>\n <\/p>\n Resulta certamente dif\u00edcil concretar con exactitude as orixes de Santa Cristina. Nun principio establec\u00e9ronse os eremitas para retirarse na s\u00faa vida mon\u00e1stica. Por parte dos historiadores e investigadores d\u00e9ronse datas diferentes para situar a s\u00faa fundaci\u00f3n. En todo caso a s\u00faa orixe at\u00f3pase na \u00e9poca altomedieval. Teriamos que retroceder at\u00e9 o s\u00e9culo IX, \u00e9poca na que pertenc\u00eda \u00e1 regra de San Fructuoso, para atopar as primeiras referencias documentadas sobre a s\u00faa existencia. O mosteiro abrazar\u00eda a orde de San Benito xa no s\u00e9culo X. A partir deses anos, empezaron a atopar doaz\u00f3ns ao seu favor, e m\u00e1is adiante diversos privilexios reais dos que hai suficientes referencias, como \u00e9 o caso de Fernando III de Le\u00f3n e Castela, no ano 1231.<\/p>\n O Mosteiro alcanzar\u00eda o seu m\u00e1ximo esplendor durante os s\u00e9culos XII e XIII.<\/p>\n VIsta Mosteiro Santa Cristina Ribas do Sil<\/em><\/p><\/div>\n Partimos por tanto da orixe do s\u00e9culo X para centrar o mosteiro benedictino, funcionando nun primeiro momento de forma independente e pasando, tras a reforma do s\u00e9culo XVI a ser un priorado dependente do Mosteiro de San Estevo de Ribas de Sil, \u00e9poca na que se constru\u00edu un novo claustro e un remate para a torre da Igrexa.<\/p>\n En todo caso foi un dos mosteiros m\u00e1is importantes da Ribeira Sacra durante o Medievo. Os monxes foron un elemento de suma importancia na Comarca, pois puxeron en marcha un proceso de estimulaci\u00f3n da produci\u00f3n agr\u00edcola, sobre todo con froitos da vide e o casti\u00f1eiro.<\/p>\n A decadencia do Mosteiro iniciouse no s\u00e9culo XV, desaparecendo como abad\u00eda. No ano 1517 unha bula do Papa Le\u00f3n X ditaba a s\u00faa extinci\u00f3n e integraci\u00f3n en Santo Estevo de Ribas de Sil, funcionando como un simple priorado que se encargaba da administraci\u00f3n das rendas da s\u00faa demarcaci\u00f3n.\u00a0 \u00c9 neste momento cando se reforma o claustro e fanse as pinturas da Igrexa.<\/p>\n No s\u00e9culo XVII levaron a cabo unha serie de actuaci\u00f3ns no Mosteiro, dando lugar a unha gran remodelaci\u00f3n que hoxe, practicamente, podemos contemplar. Como resultado destas intervenci\u00f3ns atop\u00e1monos un claustro de estilo neocl\u00e1sico.<\/p>\n A desamortizaci\u00f3n de Mendiz\u00e1bal, de 1835, supuxo o abandono definitivo de San Cristina, tras a marcha dos monxes, e pasando a mans privadas, convert\u00e9ndose en granxa de labor.<\/p>\n As novas obras de restauraci\u00f3n inici\u00e1ronse no ano 1987 con pequenas intervenci\u00f3ns.<\/p>\n O edificio orixinal do Mosteiro, disposto ao redor dun pequeno claustro, era de estilo rom\u00e1nico. Daquela construci\u00f3n, hoxe en d\u00eda tan s\u00f3 cons\u00e9rvanse d\u00faas \u00e1s. A igrexa rom\u00e1nica \u00e9 de siller\u00eda de granito<\/p>\n A Nave:<\/u><\/em><\/p>\n A igrexa, que \u00e9 un dos mellores exemplos do rom\u00e1nico rural galego, inicia o conxunto monumental de Santa Cristina de Ribas do Sil coa adopci\u00f3n da planta en forma de cruz latina, dividida en cinco tramos separados por arcos de medio punto, lixeiramente apuntados, que soste\u00f1en unha cuberta de madeira. Tr\u00e1tase dunha planta e concepto inusual en Galicia. Data de finais do s\u00e9culo XII, principios do XIII. Na s\u00faa estrutura p\u00f3dese apreciar a elegancia e verticalidade propia das construci\u00f3ns da Orde do C\u00edster.<\/p>\n Xa en pleno s\u00e9culo XIII prod\u00facese a incorporaci\u00f3n de elementos goticistas: arcos apuntados para a cubrici\u00f3n da nave e na arquer\u00eda da base da torre. No interior, a nave c\u00f3brese cunha cuberta de madeira a d\u00faas augas que se apoia sobre uns arcos apuntados que descansan sobre m\u00e9nsulas, que est\u00e1n decoradas con motivos xeom\u00e9tricos e b\u00f3las.<\/p>\n A cabeceira est\u00e1 formada por tres \u00e1bsidas semicirculares, sendo o central m\u00e1is elevado que os laterais. Este tres \u00e1bsidas albergan tres capelas. Unha delas conserva o altar orixinal rom\u00e1nico e outras est\u00e1n decoradas con frescos do XVI.<\/p>\n O corpo superior est\u00e1 decorado por un gran roset\u00f3n calado de formas lobuladas, e as fachadas laterais atopamos os contrafortes e as xanelas saeteras. Encostada no lado norte at\u00f3pase a torre, que era usada como campanario e como punto de vixilancia daquelas, por aquel tempo, inh\u00f3spitas terras.<\/p>\n \u00c1bsidas:<\/u><\/em><\/p>\n A \u00e1bsida principal \u00e9 unha prolongaci\u00f3n da nave. Os outros dous, con b\u00f3vedas en esfera, son transversais. A nave principal est\u00e1 cuberta cunha b\u00f3veda de can\u00f3n.<\/p>\n O cruceiro est\u00e1 formado por catro arcos, cuxas columnas exhiben decoraci\u00f3n nos capiteis, sobre as cales descansa unha b\u00f3veda de medio can\u00f3n.<\/p>\n Existen tam\u00e9n restos de pinturas e murais renacentistas do s\u00e9culo XVI nos muros e a \u00e1bsida. Nelas podemos ver \u00e1 Virxe e San Juan, acompa\u00f1ados de Santo Domingo, San Antonio e Santo Tom\u00e1s. Na parte superior, Santa Luc\u00eda e Santa B\u00e1rbara. Nunha das capelas laterais cons\u00e9rvase o altar rom\u00e1nico.<\/p>\n Podemos ver un altar rom\u00e1nico nunha capela lateral. No exterior da \u00e1bsida central, existen catro columnas entre as cales podemos ver tres xanelas, que axudan a intensificar a iluminaci\u00f3n da igrexa, que, con todo, \u00e9 bastante escura en xeral, debido \u00e1 s\u00faa situaci\u00f3n encaixonada no val rodeada de bosque.<\/p>\n Fachadas:<\/u><\/em><\/p>\n A fachada principal, orientada cara ao oeste, div\u00eddese en dous corpos. Est\u00e1 formada por arquivoltas de medio punto semicirculares, de perfil de bocel e cun moldura axedrezada, obre tres pares de columnas con capiteis decorados con cabezas humanas e motivos vexetais. No t\u00edmpano, semicircular, na actualidade \u00e9 liso, pero probablemente no seu d\u00eda estar\u00eda decorado con algunha escena b\u00edblica. A fachada\u00a0 caracter\u00edzase pola s\u00faa entrada, baixo tres arcos, apoiados en pares de columnas de capiteis decorados. Na parte superior, destaca o fermoso roset\u00f3n rom\u00e1nico calado, de amplas dimensi\u00f3ns, que ilumina o interior do templo. O seu trazado est\u00e1 formado por unha cruz lobulada central, rodeada de oito ocos de perfil angrelado.<\/p>\n <\/p>\n A portada, similar a p\u00e1rtea sur da Catedral de Ourense, \u00e9 abucinada. Presenta tres arquivoltas sinxelas decoradas con molduras de axedrezado. Como testemu\u00f1o do seu pasado mon\u00e1stico, poderemos ver os “armarium claustri”,<\/em> uns pequenos espazos onde se deixaban os libros lidos polos frades nos seus paseos. Tr\u00e1tase dunha obra austera, parca na s\u00faa ornamentaci\u00f3n, pero de singular beleza pola s\u00faa armonizaci\u00f3n cos bosques e a orograf\u00eda da contorna na que se levanta. Os capiteis est\u00e1n decorados fundamentalmente con motivos vexetais. O t\u00edmpano \u00e9 liso.<\/p>\n \u00c1 esquerda da porta da igrexa at\u00f3pase a portada do Mosteiro. Deste cons\u00e9rvanse d\u00faas \u00e1s, onde se abren as galer\u00edas do claustro (XVI). Poderemos subir a unha segunda planta e acceder tam\u00e9n \u00e1 torre desde as dependencias monacais, desde onde se divisa unha boa panor\u00e1mica do Can\u00f3n do Sil.<\/p>\n Capiteis:<\/u><\/em><\/p>\n A maior\u00eda de capiteis no interior da igrexa te\u00f1en cestas con follas de plantas, pero tam\u00e9n ven outros motivos figurados. Entre eles, un cuadruman rodeado por le\u00f3ns, cuadr\u00fapedos comendo, a cabeza de algu\u00e9n de cuxa boca saen talos, e homes facendo xestos burlescos.<\/p>\n Nun dos contrafortes do muro sur temos outro capitel historiado. Nel, dous personaxes representan unha escena de dif\u00edcil identificaci\u00f3n. Un parece sinalar algo, mentres que o outro levanta un obxecto.<\/p>\n Nunha das vent\u00e1s da \u00e1bsida central m\u00f3stranse d\u00faas escenas figuradas, con aves e cuadr\u00fapedos.<\/p>\n Tam\u00e9n \u00e9 de interese uno dos capiteis do claustro, nel hanse esculpido dous arp\u00edas con colas que terminan nun lazo que rodea o seu pescozo. Observamos aqu\u00ed a influencia do mestre Mateo. E \u00e9 que a firma do taller do Mestre Mateo visible en varios detalles, f\u00e1lanos dunha corrente estil\u00edstica relacionada coa doutros lugares da pen\u00ednsula. San Vicente de \u00c1vila ou Carri\u00f3n de los Condes se hermanan cunha iconograf\u00eda onde conviven arp\u00edas con colas de serpe e personaxes que portan libros abertos nas s\u00faas mans.<\/p>\n Claustro e Torre:<\/u><\/em><\/p>\n Ao claustro acc\u00e9dese a trav\u00e9s dunha pequena portada rom\u00e1nica. Est\u00e1 formada de arquivoltas semicirculares, con ornamento de zigzag e un intrad\u00f3s angrelado. Nos seus ocos repres\u00e9ntanse os s\u00edmbolos do catro evanxelistas (o touro, o anxo, a aguia e o le\u00f3n). E nas mochetas vemos a dous personaxes humanos.<\/p>\n Claustro de Santa Cristina de Ribas do Sil<\/em><\/p><\/div>\n <\/p>\n A arquer\u00eda do claustro ten pouca decoraci\u00f3n e o corredor ten cuberta de madeira. No cruzamento das d\u00faas cruj\u00edas podemos ver unha escaleira de pedra que d\u00e1 acceso ao piso superior. \u00c1 s\u00faa esquerda podemos ver unha lauda sepulcral coa figura dun abade esculpido no que parece que est\u00e1 gravada o ano 1516. P\u00f3dese subir as escaleiras e sa\u00edr ao balc\u00f3n posterior e mesmo subir \u00e1 torre.<\/p>\n Outro elemento arquitect\u00f3nico destacable pouco com\u00fan no protog\u00f3tico galego, \u00e9 a Torre do campanario. At\u00f3pase no muro norte e ten certo car\u00e1cter defensivo. Est\u00e1 integrada no claustro, e era utilizada como elemento de vixilancia ou defensa. Na base da torre existe unha especie de locutorio, un lugar destinado \u00e1 lectura \u00e1 comunidade, e a cima est\u00e1 rematada con cuberta en pir\u00e1mide e almenado. Esta alta torre, atalaia privilexiada sobre o curso do Sil, \u00e9 unha torre encostada ao car\u00f3n da igrexa e rematada con almenado e cuberta, algo inusual, con forma de pir\u00e1mide.<\/p>\n Torre<\/em><\/p><\/div>\n <\/p>\n No interior:<\/u><\/em><\/p>\n Cons\u00e9rvanse pinturas ao fresco, un altar maior con motivos xeom\u00e9tricos, retablos barrocos e, sobre todo, unha imaxe de San Pedro realizada polo artista Juan de Ang\u00e9s a finais do s\u00e9culo XVI. Nas paredes da sancrist\u00eda p\u00f3dense ver pintados os escudos da Orde de Calatrava e de San Esteban.<\/p>\n Pinturas Santa Cristina Ribas do Sil<\/em><\/p><\/div>\n <\/p>\n Das dependencias onde viv\u00edan os monxes cons\u00e9rvase pouco. Do claustro, tan s\u00f3 cons\u00e9rvanse d\u00faas \u00e1s con arcos sobre un basamento corrido de gran sobriedade. Corresponde \u00e1s reformas do s\u00e9culo XVI.<\/p>\n A\u00ednda se pode subir ao piso de arriba e ver l\u00e1udaa sepulcral que lembra a un antigo abade. Ou escalar at\u00e9 a torre para atisbar un horizonte que ondea ao ritmo da superficie do r\u00edo. Os escudos da orde de Calatrava e de San Esteban vix\u00edan a sancrist\u00eda. Mentres San Pedro, inmortalizado por Juan de Ang\u00e9s faio desde o altar maior, xunto aos retablos barrocos.<\/p>\n Lauda sepulcral en Santa Cristina de Ribas do Sil<\/em><\/p><\/div>\n <\/p>\n No exterior:<\/u><\/em><\/p>\n Se en lugar de subir polas escaleiras, tomamos un paseo lateral para subir ao aparcadoiro, atravesando o bosque, atop\u00e1monos coa \u00e1rbore de San Benito, testemu\u00f1a da historia do Mosteiro, e no que habitualmente se depositan diversas ofrendas. Tr\u00e1tase dun casti\u00f1eiro sacro, no que podemos atopar petici\u00f3ns, moedas, etc.<\/p>\n \u00c1rbore de San Benito<\/em><\/p><\/div>\n Para os interesados en visitar o Mosteiro, o mellor \u00e9 que consultedes os horarios habituais na web www.paradadesil.es e\/ou no tel\u00e9fono de contacto \u00e9: 988.20.80.10<\/p>\n <\/p>\n Pero cando nos referimos a este Mosteiro, non todo \u00e9 arquitectura e arte, tam\u00e9n atopamos uns curiosos habitantes. Neste lugar poder ver unha colonia de morcegos, sendo os m\u00e1is abundantes os denominados de ferradura, o rateiro pardo e o orelludo gris, entre outros.<\/p>\n E o visitante, dado que a contorna convida o paseo e \u00e1 curiosidade, pode ademais gozar de actividades como o sendeirismo, que permiten co\u00f1ecer a gran fermosura das paisaxes de Parada do Sil, entre o can\u00f3n do Sil e as estribacions monta\u00f1osas das terras de Candeas. A principal, e recomendable xa que est\u00e1 directamente relacionada co contido deste post, \u00e9 a ruta do Mosteiro. Esta ruta conta cunha lonxitude moi abarcable, xa que son tan s\u00f3 8 kms, e en cuxo percorrido podemos gozar de cruceiros, petos d\u00e1s \u00e1nimas, h\u00f3rreos e outras construci\u00f3ns populares destas terras.<\/p>\n Ademais, polas v\u00edas de comunicaci\u00f3n e as pontes como o de Forcas que se achegan at\u00e9 Santa Cristina, p\u00f3dese comprobar que foi un gran centro de oraci\u00f3n e que chegou a adquirir unha gran importancia na comarca.<\/p>\n Unha boa iniciativa cosiches en percorrer a zona en catamar\u00e1n polo Sil para ver de primeira man o marabillo contorna que acolle tanta beleza.<\/p>\n Se estades interesados en co\u00f1ecer outros mosteiros pr\u00f3ximos, recomend\u00e1mosvos o Mosteiro de Xunqueira de Espadanedo, o de San Pedro de Rocas, o de Santa Mar\u00eda de Montederramo, San Estevo de Ribas de Mi\u00f1o, San Paio de Abeleda, Sam Paio de Diomondi, Santa Mar\u00eda de Pesqueiras e o de San Estevo de Ribas de Sil.<\/p>\n <\/p>\n Si tedes inter\u00e9s nos Mosteiros que podedes atopar en terras galegas, anim\u00e1mosvos a ler os nosos post anteriores:<\/p>\n O singular e espectacular Mosteiro de San Pedro das Rocas.<\/a><\/p>\nLembremos un pouco da historia do Mosteiro<\/em><\/strong><\/h3>\n
![\"Vista](\"https:\/\/recreacionhistoria.com\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/Vista-Santa-Cristina-Ribas-do-Sil-300x200.jpg\" "\\"\\"")
Imos agora a analizar o Mosteiro.<\/em><\/strong><\/h3>\n
![\"Nave](\"https:\/\/recreacionhistoria.com\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/Nave-Santa-Cristina-Ribas-do-Sil-300x225.jpg\" "\\"\\"")
<\/p>\n![\"\u00c1bside](\"https:\/\/recreacionhistoria.com\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/Abside-Santa-Cristina-Ribas-do-Sil-193x300.jpg\" "\\"\\"")
<\/p>\n![\"Fachada](\"https:\/\/recreacionhistoria.com\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/Fachada-Santa-Cristina-Ribas-do-Sil-300x263.jpg\" "\\"\\"")
<\/p>\n![\"Capitel](\"https:\/\/recreacionhistoria.com\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/Capitel-Santa-Cristina-Ribas-do-Sil-300x225.jpg\" "\\"\\"")
<\/p>\n![\"Claustro](\"https:\/\/recreacionhistoria.com\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/Claustro-Santa-Cristina-Ribas-do-Sil-300x204.jpg\" "\\"\\"")
![\"Torre](\"https:\/\/recreacionhistoria.com\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/Torre-Santa-Cristina-Ribas-do-Sil-269x300.jpg\" "\\"\\"")
![\"Pinturas](\"https:\/\/recreacionhistoria.com\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/Pinturas-Santa-Cristina-Ribas-do-Sil-300x201.jpg\" "\\"\\"")
![\"Lauda](\"https:\/\/recreacionhistoria.com\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/Lauda-sepulcral-Santa-Cristina-Ribas-do-Sil-300x200.jpg\" "\\"\\"")
![\"\u00c1rbol](\"https:\/\/recreacionhistoria.com\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/Arbol-de-San-Benito-Santa-Cristia-Ribas-do-Sil-300x300.jpg\" "\\"\\"")