{"id":16667,"date":"2026-04-30T19:31:39","date_gmt":"2026-04-30T18:31:39","guid":{"rendered":"https:\/\/recreacionhistoria.com\/?p=16667"},"modified":"2026-04-30T19:31:39","modified_gmt":"2026-04-30T18:31:39","slug":"os-sumerios-berce-da-civilizacion","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/recreacionhistoria.com\/gl\/os-sumerios-berce-da-civilizacion\/","title":{"rendered":"Os sumerios. O berce da civilizaci\u00f3n"},"content":{"rendered":"

Os sumerios \u00e9 o nome co que se co\u00f1ece unha civilizaci\u00f3n que se desenvolveu no val dos r\u00edos Tigris e *\u00c9ufrates, na antiga Mesopotamia (actual Iraq, noroeste de Siria, Kuwait e parte de Turqu\u00eda), ao redor de 4500-5000 anos a.C.<\/p>\n

Sumeria \u00e9 considerada xeralmente como o berce da civilizaci\u00f3n, xa que foron os pioneiros en moitas \u00e1reas, desde a invenci\u00f3n da escritura cuneiforme ata a creaci\u00f3n de sistemas de irrigaci\u00f3n, pasando polo establecemento das primeiras cidades-estado, e a creaci\u00f3n dun modelo de organizaci\u00f3n pol\u00edtico e social que perdurou ata os nosos d\u00edas, ademais dun legado impresionante no \u00e1mbito da arquitectura e a relixi\u00f3n.<\/p>\n

O nome de Sumeria procede do acadio “\u0161umeru<\/em>“, (o acadio era a lingua do norte de Mesopotamia), e significa \u201cterra dos se\u00f1ores da lingua\u201d.<\/em> Os sumerios \u00e1 terra que habitaban denomin\u00e1bana “ki-en-gir<\/em>“, que significa “pa\u00eds dos ca\u00f1averales<\/em>“, e para referirse a si mesmos, utilizaban a expresi\u00f3n \u201csag-giga<\/em>\u201d, que en espa\u00f1ol trad\u00facese como \u201co pobo das negras cabezas\u201d.<\/em><\/p>\n

 <\/p>\n

Onde se localizaba a civilizaci\u00f3n sumeria?<\/strong><\/h2>\n

O enclave, na Baixa Mesopotamia, nunha zona de gran fertilidade, merc\u00e9 \u00e1 presenza dos r\u00edos Tigris e \u00c9ufrates, r\u00edos de gran importancia para a vida na zona, pero tam\u00e9n causa de crecidas e desbordamentos, o que causaba destruci\u00f3n no chairo territorio mesopot\u00e1mico. As cidades que se atopaban preto destes r\u00edos v\u00edronse obrigadas a constru\u00edr as s\u00faas casas e templos con arxila secada ao sol, material que, co tempo e a erosi\u00f3n das crecidas dos r\u00edos, convert\u00e9ronse nos famosos \u201ctell\u201c,<\/em> c\u00famulo de entullos.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Por iso, a necesidade de controlar as inundaci\u00f3ns fomentou a aparici\u00f3n dun tipo de econom\u00eda agr\u00edcola no que a combinaci\u00f3n dun clima \u00e1rido e os r\u00edos caudalosos, levar\u00eda ao desenvolvemento de t\u00e9cnicas de irrigaci\u00f3n.<\/p>\n

As\u00ed, os sumerios adaptaron a s\u00faa contorna \u00e1s s\u00faas necesidades, convert\u00e9ndose en pioneiros na construci\u00f3n de sistemas de canles e presas para controlar a auga.<\/p>\n

Non existe consenso sobre a orixe deste pobo. Mentres que, para alg\u00fans, os sumerios chegaron \u00e1 Baixa Mesopotamia no s\u00e9culo IV, talvez desde Anatolia, Ir\u00e1n ou a India; para outros, en cambio, xa se atopaban asentados na rexi\u00f3n desde tempos neol\u00edticos.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

 <\/p>\n

A orixe dos sumerios<\/strong><\/h2>\n

Antes do auxe dos sumerios, a rexi\u00f3n foi habitada por unha cultura co\u00f1ecida como a de Ubaid (aproximadamente 6500-3800 a.C.). Durante este per\u00edodo, d\u00e9ronse os primeiros pasos cara \u00e1 urbanizaci\u00f3n, co establecemento de asentamentos permanentes e o desenvolvemento da agricultura.<\/p>\n

A transici\u00f3n da cultura Ubaid \u00e1 civilizaci\u00f3n sumeria non foi abrupta, sen\u00f3n un proceso gradual de acumulaci\u00f3n cultural e tecnol\u00f3xica. Ao redor do 4000 a.C., comezou a emerxer unha nova fase cultural co\u00f1ecida como a de Uruk, que leva o nome dunha das cidades m\u00e1is importantes de Sumer. Durante este per\u00edodo, a rexi\u00f3n viu unha explosi\u00f3n no desenvolvemento urbano, coa construci\u00f3n de grandes templos, a expansi\u00f3n do comercio e a aparici\u00f3n dunha estrutura social m\u00e1is complexa.<\/p>\n

 <\/p>\n

Etapas da civilizaci\u00f3n sumeria<\/strong><\/h2>\n
    \n
  • Per\u00edodo de Uruk.<\/em><\/strong> Temporalmente fixado entre 4200-2900 a.C. Ser\u00eda unha evoluci\u00f3n do per\u00edodo do Ubaid (ou Obeid) antes mencionado.<\/li>\n<\/ul>\n

    \"\"<\/p>\n

    Crese que non exist\u00edan clases sociais, a\u00ednda que si hab\u00eda un gobernador. Precisamente \u00e9 nesta \u00e9poca cando apareceron a roda e a escritura (do que falaremos m\u00e1is adiante).<\/p>\n

    Durante este per\u00edodo establ\u00e9cese o comercio con terras estranxeiras, atopamos tam\u00e9n a evoluci\u00f3n dos pictogramas \u00e1 escritura cuneiforme.<\/p>\n

    Na cidade de Uruk, situada xunto ao *\u00c9ufrates, contaba cunha poboaci\u00f3n estimada entre 10.000 e 50.000 habitantes.<\/p>\n

     <\/p>\n

      \n
    • Per\u00edodo Din\u00e1stico Arcaico<\/em><\/strong>.\u00a0Sit\u00faase entre os anos 2900 a.C. e 2334 a.C. Aparecen os reis e as primeiras dinast\u00edas, e xorde a denominada cultura Sumeria (as cidades amuralladas te\u00f1en a mesma lingua, a\u00ednda que distintos reis e deuses), coa expansi\u00f3n das cidades-estado.<\/li>\n<\/ul>\n

      \"\"Durante este per\u00edodo increm\u00e9ntanse as guerras, existindo unha gran rivalidade entre distantes cidades.<\/p>\n

       <\/p>\n

        \n
      • Per\u00edodo de dominio acadio<\/em><\/strong>, situado entre os anos 2334-2218 a.C., e que representa a conquista de Sumeria por Sarg\u00f3n de Acad e a formaci\u00f3n do primeiro imperio co\u00f1ecido na historia.<\/li>\n
      • <\/li>\n<\/ul>\n
        \"Sarg\u00f3n\"

        Sarg\u00f3n<\/em><\/p><\/div>\n

          \n
        • O Renacemento Sumerio<\/em><\/strong> (2112-2004 a.C.) \u00e9 un per\u00edodo de renacemento cultural e pol\u00edtico, marcado polo goberno da Terceira Dinast\u00eda de Ur.<\/li>\n<\/ul>\n

           <\/p>\n

            \n
          • O Per\u00edodo de Ur III<\/em><\/strong> (2004-1940 a.C.)\u00a0marca o final da dominaci\u00f3n sumeria en Mesopotamia, a\u00ednda que a s\u00faa influencia cultural e tecnol\u00f3xica perdurou nas civilizaci\u00f3ns posteriores.<\/li>\n<\/ul>\n

            \"\"<\/p>\n

            <\/h2>\n

            Caracter\u00edsticas dos sumerios<\/strong><\/h2>\n

            Os sumerios constitu\u00edron unha civilizaci\u00f3n que se caracterizaba, a groso modo, polas seguintes cuesti\u00f3ns:<\/p>\n

              \n
            • Ti\u00f1an unha lingua propia, unha lingua que non estaba emparentada coas linguas de orixe sem\u00edtico e indoeuropeo que falaban outros pobos da rexi\u00f3n.<\/li>\n
            • Puxeron en marcha as primeiras cidades propiamente ditas.<\/li>\n
            • Domesticaron por primeira vez animais salvaxes.<\/li>\n
            • Produciron grandes inventos: o torno oleiro, a roda, a vela, o arado sembradera, etc. \uf0fc<\/li>\n
            • Crearon construci\u00f3ns monumentais como os zigurats e os templos.<\/li>\n
            • Constru\u00edron infraestruturas, como as canles de irrigaci\u00f3n, que facilitaron a produtividade dos campos de cultivo.<\/li>\n
            • Produciron as primeiras manifestaci\u00f3ns co\u00f1ecidas de elementos e instituci\u00f3ns como as escolas, as canci\u00f3ns de amor, os proverbios e refr\u00e1ns, etc.<\/li>\n
            • Eran polite\u00edstas, cr\u00edan en varios deuses que intervi\u00f1an na vida coti\u00e1 e no destino dos homes.<\/li>\n
            • Ti\u00f1an un sistema de escritura, o cuneiforme, que permitiu a elaboraci\u00f3n de rexistros comerciais, historias e leis.<\/li>\n
            • Ti\u00f1an tam\u00e9n amplos co\u00f1ecementos relacionados coa astronom\u00eda.<\/li>\n<\/ul>\n

               <\/p>\n

              En canto \u00e1s cidades, hai que destacar<\/em><\/strong> como as m\u00e1is prominentes a:<\/p>\n

                \n
              • Uruk<\/em>: Considerada a primeira cidade do mundo, Uruk foi un centro de comercio e cultura, famoso pola s\u00faa murallas e templos.<\/li>\n<\/ul>\n

                \"\"<\/p>\n

                  \n
                • Ur:\u00a0<\/em>Co\u00f1ecida pola s\u00faa rica cultura e por ser o lugar de nacemento da escritura cuneiforme.<\/li>\n<\/ul>\n

                  \"\"<\/em><\/p>\n

                    \n
                  • Lagash:<\/em><\/li>\n
                  • Destacada polo seu desenvolvemento art\u00edstico e polas s\u00faas contribuci\u00f3ns \u00e1 lei e a administraci\u00f3n.<\/li>\n<\/ul>\n

                    \"\"<\/p>\n

                      \n
                    • Eridu:<\/em> Unha das cidades m\u00e1is antigas, considerada polos sumerios como o lugar onde comezou a civilizaci\u00f3n.<\/li>\n<\/ul>\n

                      \"\"<\/p>\n

                      <\/h2>\n

                      Organizaci\u00f3n pol\u00edtica e social dos sumerios<\/strong><\/h2>\n

                      Os sumerios desenvolven a primeira organizaci\u00f3n administrativa e xur\u00eddica complexa do mundo.<\/p>\n

                      En primeiro lugar, hai que dicir que non nos atopariamos cun reino, sen\u00f3n que exist\u00edan varias cidades-estado<\/em><\/strong>, que se gobernaban de forma aut\u00f3noma. En torno ao ano 3000 a.C. est\u00edmase que hab\u00eda polo menos 12 cidades-estado.<\/p>\n

                      O goberno de cada cidade atop\u00e1base baixo o mando dun rei-sacerdote<\/em><\/strong> quen, xunto a unha caste sacerdotal, concentraba e administraba os recursos da s\u00faa rexi\u00f3n.<\/p>\n

                      As cidades-estado sumerias posu\u00edan o control dun territorio espec\u00edfico, feito que as levou a establecer alianzas ou conflitos entre si.<\/p>\n

                      A sociedade sumeria estaba en mans do \u201clugal\u201d<\/em> (home grande) que gobernaba coa autoridade conferida polos deuses. Na primeira etapa dos sumerios o lugal tam\u00e9n exerc\u00eda como un l\u00edder relixioso, \u00e9 dicir, un rei-sacerdote.<\/p>\n

                      \"\"

                      Lugal<\/em><\/p><\/div>\n

                      Co tempo, a organizaci\u00f3n pol\u00edtica sumeria sufriu unha serie de cambios. Logo de permanecer case douscentos anos baixo o dominio acadio, os sumerios lograron unificar un amplo territorio ao redor da figura dun \u00fanico gobernante, o rei da cidade de Ur.<\/p>\n

                      Os gobernos articul\u00e1ronse en torno ao palacio e o templo \u201cZigurat\u201d, <\/em>e sustent\u00e1banse na idea de que os cidad\u00e1ns deb\u00edan render tributos a trav\u00e9s de deidades para manter a orde no medio do caos. Cada cidade ti\u00f1a un deus protector e un rei-sacerdote que tam\u00e9n exerc\u00eda como protector.<\/p>\n

                       <\/p>\n

                      En canto \u00e1 estrutura social<\/em><\/strong>, ser\u00eda altamente estratificada. Na c\u00faspide estar\u00edan, como \u00e9 habitual, os sacerdotes e os reis ou lugares, que manti\u00f1an o control sobre os bens agr\u00edcolas, os templos e as ofrendas relixiosas.<\/p>\n

                      Nas primeiras etapas, os sacerdotes eran os principais gobernantes das cidades, exercendo un poder teocr\u00e1tico. Con todo, a medida que a necesidade de defensa creceu e as guerras entre cidades fix\u00e9ronse frecuentes, os l\u00edderes militares convert\u00e9ronse en figuras crave dentro do goberno. Estes l\u00edderes militares, eventualmente, derivaron na figura do lugal, o chamado \u201cgran home\u201d, quen gobernaba con poder absoluto.<\/p>\n

                       <\/p>\n

                      A sociedade sumeria dividir\u00edase en tres estratos sociais:<\/em><\/strong><\/p>\n

                        \n
                      • Monarca: posu\u00eda o m\u00e1ximo poder en cada cidade.<\/li>\n
                      • Dirixentes: l\u00edderes do ex\u00e9rcito, grandes comerciantes e sacerdotes (chamados patesi, foron os iniciais gobernantes das cidades).<\/li>\n
                      • Homes libres: aqu\u00ed incluir\u00edase aos campesi\u00f1os, os gandeiros, os artes\u00e1ns, os panadeiros e os mercadores. Gozaban dunha situaci\u00f3n vantaxosa, xa que non deb\u00edan pagar tributos.<\/li>\n
                      • Os campesi\u00f1os, que deb\u00edan tributar \u00e1 caste sacerdotal, prestando a s\u00faa forza de traballo para as tarefas que lles fosen encomendadas.<\/li>\n
                      • Escravos, principalmente prisioneiros de guerra.<\/li>\n<\/ul>\n

                         <\/p>\n

                        Base econ\u00f3mica do mundo sumerio<\/strong><\/h2>\n

                        A econom\u00eda dos sumerios base\u00e1base na agricultura e na gander\u00eda. Tam\u00e9n practicaban na pesca e en crianza de animais principalmente de carga.<\/p>\n

                        En canto \u00e1 actividade agr\u00edcola, dedic\u00e1ronse \u00e1 produci\u00f3n de trigo, cebada, mijo, lentellas, mapoula, cebola, allo, leituga, d\u00e1tiles, froitas, mostaza e garavanzos entre outros. Coas innovaci\u00f3ns xa citadas no \u00e1mbito da rega, melloraron ostensiblemente os resultados de aproveitamento das terras.<\/p>\n

                        Tras a tempada de inundaci\u00f3ns, as canles abr\u00edanse e os campesi\u00f1os usaban a auga para regar as s\u00faas terras. \u00c9 probable que permitisen ao gando que pisasen o terreo e que matasen \u00e1s malas herbas. Tras iso, dragaban o campo con picos, o araban, o rastrillaban e mov\u00edan a terra cunha aixada.<\/p>\n

                        Co tempo, o alto nivel de evaporaci\u00f3n da zona provocou un aumento da salinidade e os agricultores deberon substitu\u00edr o trigo pola cebada, xa que este cereal \u00e9 m\u00e1is resistente ao sal.<\/p>\n

                        A colleita recoll\u00edase durante a \u00e9poca m\u00e1is seca do outono. Os equipos estaban compostos por dous segadores e un enfardador e utilizaban un tipo de cosechadora que pod\u00eda separar a cabeza dos cereais dos seus talos.<\/p>\n

                        Criaban ga\u00f1ado como ovellas, cabras e bueyes, animais estes que utilizaban como principal animal de carga, mentres os burros eran destinados ao transporte.<\/p>\n

                        Ademais, o comercio estaba presente, colaborando con rexi\u00f3ns afastadas como o Val do Indo e Anatolia, intercambiando produtos como metais, pedras preciosas e t\u00e9xtiles.<\/p>\n

                        Antes e despois das conquistas, as cidades sumerias enriquec\u00e9ronse co comercio. A relativa estabilidade das cidades alentou o crecemento cultural, a innovaci\u00f3n e o enxe\u00f1o.<\/p>\n

                         <\/p>\n

                        Relixi\u00f3n e mitolox\u00eda sumeria<\/strong><\/h2>\n

                        A cultura sumeria \u00e9 co\u00f1ecida pola s\u00faa rica mitolox\u00eda e pr\u00e1cticas relixiosas.<\/p>\n

                        A relixi\u00f3n xogaba un papel central na vida dos sumerios<\/em><\/strong>. Cr\u00edan nunha gran cantidade de deuses que personificaban e controlaban diferentes aspectos da vida e o universo.<\/p>\n

                        A s\u00faa concepci\u00f3n do mundo era que este era como unha c\u00fapula, na que estaba o firmamento ou ceo (An). A terra (Ki) e o mar (Absu) atopar\u00edase noutra c\u00fapula inversa. Era o inframundo (Kur)<\/p>\n

                        Os sumerios veneraban a unha serie de deuses e deusas, cada un dos cales ti\u00f1a o seu propio templo e sacerdotes. Estes deuses eran adorados e aplacados con ofrendas e rituais, e cr\u00edase que ti\u00f1an un control directo sobre as forzas naturais e os asuntos humanos.<\/p>\n

                        \"\"<\/p>\n

                        O seu amplo pante\u00f3n de deuses atop\u00e1base conformado por divindades antropomorfas, \u00e9 dicir, por seres que ti\u00f1an a mesma forma, virtudes e defectos que os humanos, pero eran inmortais, poderosos e controlaban as forzas naturais. Entre eses deuses cabe mencionar os seguintes:<\/em><\/strong><\/p>\n

                          \n
                        • An ou Annu:<\/em> deus do ceo, era o rei de todos os deuses.<\/li>\n
                        • Nammu:<\/em> deusa nai dos sumerios.<\/li>\n
                        • Utu:<\/em> divos sol.<\/li>\n
                        • Nannar:<\/em> deus que representaba a l\u00faa.<\/li>\n
                        • Inanna:<\/em> deusa do amor, da fertilidade e da guerra.<\/li>\n
                        • Enki:<\/em> deus protector. Deus da intelixencia e a sabedor\u00eda.<\/li>\n
                        • Enlil: <\/em>deus do vento e das tormentas.<\/li>\n<\/ul>\n

                           <\/p>\n

                          Os sumerios cr\u00edan que o ser humano fora creado polos deuses para partir do barro para ser servidos por eles. Cando as deidades enfad\u00e1banse, provocaban terremotos ou cat\u00e1strofes naturais, o que reforzaba a idea de que os seres humanos estaban a merc\u00e9 dos deuses.<\/p>\n

                           <\/p>\n

                          En canto \u00e1 mitolox\u00eda<\/em><\/strong>, os sumerios contan con numerosas historias fascinantes e complexas que reflicten as crenzas e valores da sociedade sumeria. Estas historias a mi\u00fado trataban de explicar os misterios do mundo natural e a condici\u00f3n humana. Os mitos sumerios tam\u00e9n proporcionan unha visi\u00f3n de como os sumerios v\u00edan o seu lugar no universo e a s\u00faa relaci\u00f3n cos deuses.<\/p>\n

                          Un dos textos m\u00e1is importantes \u00e9 a \u00c9pica de Gilgamesh, unha epopea que narra as aventuras do rei Gilgamesh de Uruk e a s\u00faa procura da inmortalidade, \u00e1 vez que explora temas universais como a amizade e a morte. Este e outros textos literarios sumerios non s\u00f3 reflicten a vida e as crenzas dos sumerios, sen\u00f3n que tam\u00e9n influ\u00edron profundamente nas literaturas posteriores de Mesopotamia e m\u00e1is al\u00f3.<\/p>\n

                          \"\"<\/p>\n

                           <\/p>\n

                          Aspectos culturais e art\u00edsticos dos sumerios<\/strong><\/h2>\n

                          No \u00e1mbito da arquitectura<\/em><\/strong>, hai que dicir que as s\u00faas construci\u00f3ns eran impresionantes. Erixiron numerosos palacios e zigurats, unhas enormes estruturas de ladrillo graduadas que se utilizaban como templos.<\/p>\n

                          Utilizaban adobe e ladrillos cocidos para a construci\u00f3n de diferentes estruturas.<\/p>\n

                          As s\u00faas cidades estaban s\u00f3lidamente constru\u00eddas, con fortes muros de defensa.<\/p>\n

                          Os zigurats eran edificios de sete ou oito pisos e eran m\u00e1is estreitos ao redor da parte superior. Co\u00f1ec\u00edan a columna, a b\u00f3veda, o arco e a c\u00fapula con proporci\u00f3n.<\/p>\n

                          \"\"

                          Zigurat de Ur<\/em><\/p><\/div>\n

                          O templo era un gran complexo, case como unha pequena cidade, con coci\u00f1eiros, cervexeiros, xardineiros, escribas, #etc, que o manti\u00f1an vivo. Cons\u00e9rvase un documento onde se di que o templo de Lagash ti\u00f1a que proporcionar pan e cervexa a 1.200 persoas ao d\u00eda. Evidentemente, o templo tam\u00e9n era o centro relixioso da cidade, dedicado ao seu deus tutelar. Os sacerdotes realizaban os ritos necesarios e celebraban as festas sacras. Tam\u00e9n recitaban oraci\u00f3ns, cantaban himnos e sacrificaban animais. Os sacerdotes eran considerados serventes do deus, ao que se cr\u00eda residente no propio templo.<\/p>\n

                          Crearon intrincadas esculturas de pedra, cer\u00e1mica detallada, xoier\u00eda finamente traballada e cilindros de selos que se utilizaban para imprimir imaxes en arxila.<\/p>\n

                          Oleiros e ourives e canteiros produciron obras de gran calidade, o que denota a s\u00faa habilidade art\u00edstica. Algo que tam\u00e9n se denota nos selos con talla, estatuas, etc.<\/p>\n

                          A arte sumeria \u00e9 co\u00f1ecido pola s\u00faa beleza e simbolismo<\/em><\/strong>. Os sumerios crearon esculturas, relevos e cer\u00e1micas que reflicten a s\u00faa vida coti\u00e1, crenzas relixiosas e a grandeza das s\u00faas cidades. A escultura en relevo era com\u00fan nos templos e palacios, onde se representaban escenas mitol\u00f3gicas e cerimoniais. Estas obras non s\u00f3 eran decorativas, sen\u00f3n que tam\u00e9n ti\u00f1an un prop\u00f3sito relixioso e pol\u00edtico, glorificando aos deuses e aos gobernantes.<\/p>\n

                          A arte sumeria naceu, ante todo, como unha manifestaci\u00f3n do sentimento relixioso, sendo destinado \u00e1 glorificaci\u00f3n oficial da fe e do poder pol\u00edtico tan intimamente unido a aquela. Neste sentido, a arte sumerio foi unha arte an\u00f3nima, colectivo e dunha continuidade est\u00e9tica acusada, copi\u00e1ndose unha e outra vez os modelos antigos, tidos como paradigma.<\/p>\n

                          En cambio, nas artes menores, ao ser moito m\u00e1is persoais, alcanz\u00e1ronse cotas de orixinalidade, caso da gl\u00edptica e da ourivar\u00eda, onde a variedade de temas e a soltura t\u00e9cnica revelan a existencia de grandes artistas.<\/p>\n

                          Os sumerios ti\u00f1an grandes bibliotecas<\/em><\/strong>. Estas bibliotecas foron almac\u00e9n de co\u00f1ecementos. Das ru\u00ednas de Tello descubr\u00edronse 30.000 tablillas de arxila.<\/p>\n

                           <\/p>\n

                          Desaparici\u00f3n dos sumerios<\/strong><\/h2>\n

                          A pesar dos seus logros, a civilizaci\u00f3n sumeria eventualmente caeu, influenciada por unha combinaci\u00f3n de factores internos e externos<\/em><\/strong>. As loitas internas entre as cidades-estado, a presi\u00f3n de invasores externos como os acadios e os amorreos, e cambios ambientais que afectaron a agricultura, contribu\u00edron ao declive de Sumer.<\/p>\n

                          A desaparici\u00f3n da cultura sumeria d\u00e9bese a un importante desprazamento da poboaci\u00f3n desde o sur de Mesopotamia cara ao norte.<\/p>\n

                          Outras teor\u00edas en canto \u00e1 s\u00faa desaparici\u00f3n apuntan ao cambio clim\u00e1tico que afectou \u00e1 salinizaci\u00f3n dos chans pola irrigaci\u00f3n, o cal se traduciu nun descenso das colleitas e un declive para as cidades.<\/p>\n

                           <\/p>\n

                          O legado da civilizaci\u00f3n sumeria<\/strong><\/h2>\n

                          O legado sumerio segue presente en varios aspectos da nosa sociedade actual. Foron un pobo pioneiro en moitos \u00e1mbitos de actividade<\/em><\/strong>. En arquitectura constru\u00edron magn\u00edficos edificios, dispo\u00f1\u00edan dunha notable estatuaria, tam\u00e9n na escritura e as matem\u00e1ticas.<\/p>\n

                          E \u00e9 que os sumerios, crearon un sistema de escritura<\/em><\/strong>, co\u00f1ecido como cuneiforme, que representa o primeiro sistema de escritura co\u00f1ecido. Esta innovaci\u00f3n \u00e9 un avance revolucionario na comunicaci\u00f3n e o rexistro da informaci\u00f3n o que fixo posible que as sociedades humanas puidesen progresar cara a sistemas de maior complexidade e organizaci\u00f3n.<\/p>\n

                          \"\"<\/p>\n

                          A\u00ednda que este sistema de escritura era complexo e requir\u00eda anos de formaci\u00f3n para dominalo, permitiu aos sumerios rexistrar a s\u00faa historia e cultura. Legados literarios como o Poema de Gilgamesh, unha das primeiras obras \u00e9picas da historia, foron escritos en cuneiforme.<\/p>\n

                          Doutra banda, os sumerios mostraron unha habilidade excepcional no campo da ciencia.<\/em><\/strong> Ti\u00f1an un profundo co\u00f1ecemento no campo das matem\u00e1ticas e a astrolog\u00eda.<\/p>\n

                          En materia de astronom\u00eda<\/em><\/strong>, os sumerios foron os primeiros en desenvolver o heliocentrismo. Para eles, o sistema solar estaba formado por cinco planetas (os \u00fanicos que pod\u00edan ver a primeira ollada). Ademais, rexistraron observaci\u00f3ns dos movementos dos planetas e estrelas.<\/p>\n

                          Inventaron a roda<\/em><\/strong>, elemento fundamental para o desenvolvemento do transporte e a agricultura. Foi sen d\u00fabida unha revoluci\u00f3n tecnol\u00f3xica.<\/p>\n

                          Fixeron achegas como:<\/em><\/strong> variantes do arado, en materia de enxe\u00f1er\u00eda hidr\u00e1ulica, produci\u00f3n de tea a partir de li\u00f1o, construci\u00f3n de carros etc.<\/p>\n

                          Para medir o tempo<\/em><\/strong>, tam\u00e9n crearon un calendario, dividindo o ano en 12 meses lunares, determinando a duraci\u00f3n do mes en base ao movemento da l\u00faa. Cada mes dividiuse en 30 d\u00edas. Despois dalg\u00fans anos, os reis sumerios agregaron un mes m\u00e1is nun ano e alcanzaron os 13 meses. O seu calendario estaba defectuoso porque non se pod\u00eda axustar 5 d\u00edas nun ano, polo que \u00e9 de 365 d\u00edas (360 + 5 extra).<\/p>\n

                          E con leste mesmo fin, medir o tempo, os sumerios usaban o reloxo de auga para medir o tempo. Dividiron unha hora en 60 minutos e cada minuto en 60 segundos. A auga caeu pinga a pinga desde o buraco dunha pota. Os sumerios tiveron unha idea do tempo ao mirar as marcas dadas no bote.<\/p>\n

                          Idearon un sistema num\u00e9rico baseado no n\u00famero 60<\/em><\/strong>. Era por tanto un sistema hexagesimal. En peso, 60 siclos fixeron unha mina ou unha libra. Un c\u00edrculo dividiuse en 360 \u2033 (60 \u00d7 6 = 360 \u00b0 ou 6 veces de 60)<\/p>\n

                          Inventaron algunhas bebidas, como a cervexa.<\/em><\/strong><\/p>\n

                          Tam\u00e9n no \u00e1mbito das leis<\/em><\/strong>, pois os sumerios estableceron as primeiras leis escritas e sistemas de goberno, como o famoso C\u00f3digo de Hammurabi,<\/em><\/strong> que serviu de base para futuras leis e sistemas legais noutras civilizaci\u00f3ns.<\/p>\n

                          Hammurabi, o sexto rei de Babilonia e gobernante da antiga Mesopotamia, \u00e9 co\u00f1ecido polo seu C\u00f3digo de Hammurabi, unha das primeiras e m\u00e1is completas colecci\u00f3ns de leis escritas na historia. Este conxunto de leis, inscrito nun ronsel de pedra, estableceu principios fundamentais de xustiza, propiedade e relaci\u00f3ns interpersoais que a\u00ednda infl\u00faen nos sistemas legais de hoxe. O C\u00f3digo de Hammurabi promov\u00eda a equidade e protex\u00eda os dereitos dos cidad\u00e1ns, inclu\u00eddos os m\u00e1is vulnerables, como as mulleres e os escravos. Ademais, o C\u00f3digo de Hammurabi sentou as bases para o concepto de \u201clex talionis\u201d <\/em>ou \u201clei do tali\u00f3n\u201d,<\/em> que establece que un delito debe ser castigado de maneira proporcional ao dano causado. Este principio segue sendo unha parte fundamental de moitos sistemas legais modernos.<\/p>\n

                          \"\"<\/p>\n

                           <\/p>\n

                          Tam\u00e9n atopamos o c\u00f3digo de leis de Ur-Nammu<\/em><\/strong>, uno d eles primeiro sistemas legais co\u00f1ecidos, que inclu\u00eda normas para o comportamento e a xustiza e castigos para os que infrinx\u00edan as leis.<\/p>\n

                          \"\"<\/p>\n

                          No \u00e1mbito da medicina<\/em><\/strong>, desenvolveron remedios baseados nas plantas e minerais. Ademais, atop\u00e1ronse esqueletos nos que se aprecia a pr\u00e1ctica de cirurx\u00edas.<\/p>\n

                          Unha tablilla achada en Nippur \u00e9 considerada como o primeiro manual m\u00e9dico do mundo. Nese soporte grav\u00e1ronse f\u00f3rmulas qu\u00edmicas cunha linguaxe especializada. Nela tam\u00e9n aparecen algunhas f\u00f3rmulas m\u00e1xicas que se supo\u00f1\u00edan curativas.<\/p>\n

                          E se entramos en cuesti\u00f3ns de lendas<\/em><\/strong>, atop\u00e1monos cuesti\u00f3ns como o mito sumerio da creaci\u00f3n do home, segundo o cal os deuses crearon ao home a partir de arxila e outorg\u00e1ronlle a capacidade de razoar e traballar. Ou o que ocorre coa Torre de Babel, lenda b\u00edblica que se basea no zigurat de Etemenanki, un templo sumerio constru\u00eddo en honra ao deus Marduk. A lenda conta como os homes tentaron constru\u00edr unha torre que chegase ao ceo e Deus castigounos facendo que falasen diferentes idiomas.<\/p>\n

                          \"\"

                          Zigurat de Etenemanki<\/em><\/p><\/div>\n

                          En definitiva, a influencia de Sumeria nas civilizaci\u00f3ns posteriores \u00e9 incalculable e p\u00f3dese rastrexar en diversas \u00e1reas da vida humana. A s\u00faa pegada \u00e9 indeleble na historia da humanidade.<\/p>\n

                           <\/p>\n

                          E rematamos esta publicaci\u00f3n, confiando en que, a pesar da s\u00faa longa extensi\u00f3n, resultase do voso interese, e nese caso gustar\u00edanos que nolo fix\u00e9sedes saber pulsando no bot\u00f3n \u201cG\u00fastame<\/em><\/strong>\u201d. Ademais, anim\u00e1mosche a achegar alg\u00fan comentario, e se tes interese, subscribirche de xeito gratuito \u00e1 Newsletter do Blog para manterche sempre informado sobre as novas publicaci\u00f3ns do Blog.<\/p>\n

                          Por \u00faltimo, se vos gustou o suficiente como para compartilo nas vosas redes sociais, estariamos realmente encantados de que as\u00ed o fix\u00e9sedes.<\/p>\n

                           <\/p>\n

                          Referencias<\/strong><\/h2>\n

                          Los sumerios: historia y cultura de la primera civilizaci\u00f3n<\/em><\/strong>. De Almansa, M.<\/p>\n

                          Los sumerios y su legado.<\/em><\/strong> De Frayne, D.<\/p>\n

                          Lifeder. (25 de junio de 2020). Sumerios: historia, ubicaci\u00f3n, organizaci\u00f3n, religi\u00f3n, cultura. Recuperado de: https:\/\/www.lifeder.com\/sumerios\/<\/a>.<\/p>\n

                          https:\/\/www.artehistoria.com\/contextos\/el-arte-sumerio-acadio<\/a><\/p>\n

                          https:\/\/educahistoria.com\/el-legado-sumerio\/<\/a><\/p>\n

                          https:\/\/muchahistoria.com\/sumerios\/<\/a><\/p>\n

                          https:\/\/www.worldhistory.org\/trans\/es\/1-428\/los-sumerios\/<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

                          A influencia de Sumeria nas civilizaci\u00f3ns posteriores \u00e9 incalculable e p\u00f3dese rastrexar en diversas \u00e1reas da vida humana. A s\u00faa pegada \u00e9 indeleble na historia da humanidade.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":16627,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[225,402,221],"tags":[3591,449,366,451,367,247,407,229,444,826,3592,271,3593,3594,3595,3596,3597,3598,3599],"class_list":["post-16667","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-mundo-antigo","category-mundo-antiguo-gl","category-recuncho-da-historia","tag-acadios-gl","tag-arquitectura-gl-2","tag-arquitectura-gl","tag-arte-gl-2","tag-arte-gl","tag-centros-historicos-gl","tag-costumbres-gl","tag-costumes","tag-creencias-gl","tag-creenzas","tag-cuna-civillizacion-gl","tag-curiosidades-historicas-gl","tag-eufrates-gl","tag-sargon-gl","tag-sumerios-gl","tag-tigris-gl","tag-ur-gl","tag-uruk-gl","tag-zigurat-gl","category-225","category-402","category-221","description-off"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/recreacionhistoria.com\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16667","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/recreacionhistoria.com\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/recreacionhistoria.com\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/recreacionhistoria.com\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/recreacionhistoria.com\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=16667"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/recreacionhistoria.com\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16667\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":16670,"href":"https:\/\/recreacionhistoria.com\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16667\/revisions\/16670"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/recreacionhistoria.com\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/16627"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/recreacionhistoria.com\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=16667"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/recreacionhistoria.com\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=16667"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/recreacionhistoria.com\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=16667"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}