{"id":15912,"date":"2026-04-10T00:51:19","date_gmt":"2026-04-09T23:51:19","guid":{"rendered":"https:\/\/recreacionhistoria.com\/?p=15912"},"modified":"2026-04-10T00:51:19","modified_gmt":"2026-04-09T23:51:19","slug":"o-nubeiro-o-xenio-das-tormentas","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/recreacionhistoria.com\/gl\/o-nubeiro-o-xenio-das-tormentas\/","title":{"rendered":"O Nubeiro, o xenio das tormentas"},"content":{"rendered":"

Na li\u00f1a dalgunhas das nosas publicaci\u00f3ns, hoxe volvemos abordar o mundo mitol\u00f3gico galego. Imos falarvos do Nubeiro, o xenio das tormentas.<\/em><\/strong><\/p>\n

En Galicia a este tipo de seres ou xenios tam\u00e9n se lles co\u00f1ece co nome de tronantes ou tempestarios, e son os protagonistas de m\u00faltiples historias e lendas.<\/p>\n

Como sabemos as lendas conf\u00f3rmanse normalmente cunha ra\u00edz tel\u00farica, misteriosa e rom\u00e1ntica. En moitos casos unidas \u00e1s sociedades prerromanas, que no caso de Galicia concretar\u00edase na sociedade celta.<\/p>\n

No mundo celta a supervivencia depend\u00eda case por completo da gander\u00eda e a agricultura, as oscilaci\u00f3ns do clima segu\u00edanse con preocupaci\u00f3n. Unha saraiba a destempo pod\u00eda acabar en media hora cos alimentos de todo un ano. Por iso \u00e9 polo que a crenza nos Nubeiros, uns trasgos que manexaban desde o ceo ao seu antollo e capricho as choivas e tormentas, prendese r\u00e1pido entre as xentes sinxelas do campo.<\/p>\n

Xa en tempos da cristiandade cr\u00edase que os Nubeiros eran en realidade pequenos demos expulsados do ceo por San Miguel que buscaban vinganza e aproveitaban a menor ocasi\u00f3n (un remu\u00ed\u00f1o de area ou un tornado) para impulsarse e subir \u00e1s nubes, para desde al\u00ed amolar aos homes manexando ao seu antollo o clima.<\/p>\n

\"\"<\/strong><\/h2>\n

<\/h2>\n

A mitoloxia galega<\/strong><\/h2>\n

Os que co\u00f1ecen as terras de Galicia saben da beleza das s\u00faas paraxes, coas fermosas fragas cheas de carballos, acivros e casti\u00f1eiros, sucados por r\u00edos que xeran contraluces cheas de encanto e facilitan o desenvolvemento da imaxinaci\u00f3n.<\/p>\n

A mitolox\u00eda de Galicia \u00e9 o conxunto dos mitos m\u00e1is ou menos relacionados (ou mesmo sen conexi\u00f3ns entre eles), relatos que forman parte da cultura galega. P\u00f3dese obter a trav\u00e9s de discursos, narraci\u00f3ns ou expresi\u00f3ns culturais de orixe sacra, que posteriormente foron secularizados, e discursos relacionados con esta cultura nun momento determinado ou unha serie de crenzas de car\u00e1cter imaxinario.<\/p>\n

Os mitos son relatos baseados na tradici\u00f3n e a lenda creados para explicar o universo, a orixe do mundo, os fen\u00f3menos naturais e calquera outra cousa para a que non hai unha explicaci\u00f3n simple.<\/p>\n

Con todo, non todos os mitos te\u00f1en que ter este prop\u00f3sito explicativo. A maior\u00eda deles est\u00e1n relacionados cunha forza natural ou deidade, pero moitos son simplemente historias e lendas que se transmitiron oralmente de xeraci\u00f3n en xeraci\u00f3n.<\/p>\n

\u00a0<\/strong><\/p>\n

\u00a0<\/strong><\/p>\n

Quen son os Nubeiros?<\/strong><\/h2>\n

Parece ser o lex\u00edtimo descendente de antigos cultos animistas dedicados aos hacedores de tormentas, o que reforza a s\u00faa orixe ancestral e o seu papel primordial na cosmogon\u00eda galega.<\/p>\n

Os Nubeiros son unha especie de trasgo, resentido, con bastante mal humor e ao que se lle fai responsable da luvia e o mal tempo, segundo o acervo cultural galego.<\/em><\/strong><\/p>\n

Falamos por tanto, segundo a mitolox\u00eda galega, dos seres causantes dos fen\u00f3menos naturais, pois manexan ao seu antollo as nubes, podendo provocar tormentas, choivas, raios e tronos, arruinando as\u00ed as colleitas e os d\u00edas de festa.<\/p>\n

Este ser misterioso e poderoso, \u00e1s veces \u00e9 descrito como un xigante que moura nos ceos, e adoita vestir ataviado con peles, en xeral de cor negra, e que sae das ferrer\u00edas cabalgando polos ceos, cargado de tronos, e que o seu antollo provoca temporais de choiva e saraiba.<\/p>\n

Ad\u00f3itaselles representar como xigantes barbudos e peludos, co rostro ennegrecido por mor dos raios. O seu aspecto adoita ser descoidado, desali\u00f1ado e mesmo andrajoso. Como calzado utiliza zuecas de madeira, que lle axudan a provocar o estrondo das tormentas.<\/p>\n

A\u00ednda que noutras zonas de Galicia adopta a aparencia dun home pequeno, co corpo cuberto de pelo e un rabo longo e retorto.<\/p>\n

As s\u00faas xornadas inician cedo polas ma\u00f1\u00e1s, cando sae a “facer a trona”,<\/em> provocando tormentas no ceo. Logo, a media noite, regresa \u00e1 s\u00faa morada portando alg\u00fans lagartos e culebras.<\/p>\n

Curiosamente, a pesar do seu poder\u00edo, o Nubeiro \u00e9 co\u00f1ecido por ser olvidadizo, deixando que as nubes o arrastren dun lugar a outro con relativa frecuencia.<\/p>\n

De cando en vez baixa \u00e1 terra para ver o resultado das s\u00faas faza\u00f1as. Nesas ocasi\u00f3ns, o xigante das nubes busca refuxio nas casas e cabanas que atopa ao seu paso.<\/p>\n

As tormentas, os tronos e os l\u00f3stregos son asociados ao Nubeiro, e tam\u00e9n se lle vincula coa n\u00e9boa e os aludes, a\u00ednda que este \u00faltimo fen\u00f3meno non \u00e9 tan com\u00fan no seu dominio.<\/p>\n

Os nubeiros, para elevarse ata as nubes, utilizan tres procedementos:<\/em><\/strong> o meco, a polvori\u00f1a e a fumieira:<\/p>\n