{"id":14555,"date":"2026-04-10T00:36:00","date_gmt":"2026-04-09T23:36:00","guid":{"rendered":"https:\/\/recreacionhistoria.com\/?p=14555"},"modified":"2026-04-10T00:36:00","modified_gmt":"2026-04-09T23:36:00","slug":"o-mosteiro-de-sobrado-dos-monxes","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/recreacionhistoria.com\/gl\/o-mosteiro-de-sobrado-dos-monxes\/","title":{"rendered":"O Mosteiro de Sobrado dos Monxes"},"content":{"rendered":"

No noso percorrido polo ampl\u00edsimo patrimonio hist\u00f3rico art\u00edstico que temos en Galicia, e dentro da li\u00f1a tem\u00e1tica dedicada aos mosteiros, hoxe \u00edmonos a centrar no Mosteiro de Santa Mar\u00eda de Sobrado dos Monxes.<\/em><\/strong><\/p>\n

Este mosteiro, sito no municipio de Sobrado dos Monxes, no interior da provincia da Coru\u00f1a, na Comarca de Terra de Melide, \u00e9 sen d\u00fabida un dos m\u00e1is importantes que temos na provincia da Coru\u00f1a. At\u00f3pase no itinerario do Cami\u00f1o de Santiago do Norte, a apenas uso 70 quil\u00f3metros da Catedral de Santiago de Compostela.<\/p>\n

Mestres canteiros, se\u00f1ores feudais, peregrinos, arcebispos e, por suposto, monxes, foron enchendo de vida o cenobio de Santa Mar\u00eda de Sobrado, que co paso do tempo consolidouse como centro de civilizaci\u00f3n, cultura, oraci\u00f3n e traballo.<\/p>\n

Para rexer o Mosteiro de Sobrado dos Monxes, desde os seus inicios f\u00f3ronse sucedendo ord\u00e9nelas mon\u00e1sticas do Cister, de Cluny, Trapenses e\u00a0 Benedictinos.<\/p>\n

No ano 2015 foi declarado Ben individual do Cami\u00f1o de Santiago Franc\u00e9s, pasando a formar parte do Patrimonio da Humanidade pola Unesco.<\/p>\n

Tam\u00e9n ser\u00eda declarado Monumento Hist\u00f3rico Art\u00edstico Nacional.<\/p>\n

Na actualidade \u00e9, ademais, parada e fonda para os peregrinos que percorren ell Cami\u00f1o de Santiago e pasan por estas terras.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

 <\/p>\n

Historia do Mosteiro de Sobrado dos Monxes<\/strong><\/h2>\n

A orixe atopar\u00edase<\/em><\/strong> nun primeiro mosteiro, de tipo familiar d\u00faplice, fundado polos condes de Pr\u00e9saras, don Hermenegildo Al\u00f3itez e dona Paterna Gundes\u00edndez, al\u00e1 polo s\u00e9culo X<\/em><\/strong> (ano 952). O seu nome inicial era o de San Salvador.<\/p>\n

A expresi\u00f3n d\u00faplice ref\u00edrese \u00e1 s\u00faa dobre configuraci\u00f3n, pois presenta, a\u00ednda que de maneira independente, un mosteiro para acoller aos monxes, e outro para as monxas, a\u00ednda que baixo una mesma autoridade. Isto \u00e9, falamos dunha comunidade destinada a acoller membros de ambos os sexos, pero sometidos a unha soa regra, baixo unha \u00fanica autoridade e cun orzamento unificado.<\/p>\n

Por tanto, neses primeiros anos o mosteiro de Sobrado dos Monxes contaba con dependencias para home por unha banda, e mulleres por outra.<\/p>\n

Durante los siglos X y XI<\/em><\/strong>, o mosteiro permanece moitos anos sen estar habitado, e houbo que esperar ata o s\u00e9culo XII, cando sendo rei Alfonso VII, o emperador, o mosteiro \u00e9 refundado ao pasar a integrarse na orde do C\u00edster, tam\u00e9n co\u00f1ecidos como a orde dos monxes brancos.<\/p>\n

E \u00e9 que, o mosteiro foi herdado polos descendentes dos fundadores, membros da Casa de Traba, e case dous s\u00e9culos despois, en xaneiro de 1142<\/strong>, dous dos personaxes m\u00e1is destacados desta li\u00f1axe, Fernando e o seu irm\u00e1n Bermudo P\u00e9rez de Traba, entregaron o mosteiro aos monxes cistercienses. Foi ent\u00f3n cando Bernardo de Fontaines, hoxe co\u00f1ecido como San Bernardo de Claraval env\u00eda desde a Abad\u00eda de Claraval, en Francia, de onde \u00e9 abade, unha comunidade de monxes. As\u00ed, o 14 de febreiro de 1142, comeza en Santa Mar\u00eda de Sobrado a vida mon\u00e1stica cisterciense e tam\u00e9n na Pen\u00ednsula Ib\u00e9rica. \u00c9 nesta \u00e9poca cando se edifican a igrexa e o mosteiro, concretamente nos anos 1150 e 1220.<\/p>\n

Nestes anos realiz\u00e1ronse ademais importantes ampliaci\u00f3ns do recinto.<\/p>\n

Durante o s\u00e9culo XIII<\/em><\/strong> a actividade do mosteiro, tanto no \u00e1mbito espiritual como en ele econ\u00f3mico, crece de maneira importante, non en balde conta con privilexios que lle son outorgados polos reis Fernando II e Alfonso IX.<\/p>\n

A finais do s\u00e9culo XV<\/em><\/strong> o mosteiro conta tam\u00e9n con importantes privilexios outorgados polos Reis Cat\u00f3licos. \u00c9 nestes anos, e ata o s\u00e9culo XVIII, cando o Mosteiro adquire unha maior envergadura arquitect\u00f3nica. Ademais real\u00edzase unha importante obra de enxe\u00f1er\u00eda hidr\u00e1ulica, como \u00e9 a actual Lagoa de Sobrado, convert\u00e9ndose nun dos Mosteiros m\u00e1is ricos de Galicia xunto ao Mosteiro de Samos.<\/p>\n

\u00c9 a esta \u00e9poca \u00e1 que pertencen a maior\u00eda dos edificios que actualmente se conservan. A monumental igrexa term\u00ednase a finais do s\u00e9culo XVII e no ano 1708<\/em><\/strong> consagrouse solemnemente.<\/p>\n

O 21 de setiembre de1834<\/em><\/strong> supr\u00edmese a vida monacal por orde real, e ao ano seguinte, tras a desamortizaci\u00f3n de Mendiz\u00e1bal no ano 1835<\/em><\/strong>, como tantos outros edificios similares, cae no abandono, tras a s\u00faa venda a persoas alleas \u00e1s instituci\u00f3ns relixiosas ou eclesi\u00e1sticas. In\u00edciase as\u00ed un per\u00edodo de progresiva deterioraci\u00f3n.<\/p>\n

Ser\u00eda xa no ano 1879<\/em><\/strong> cando o Mosteiro \u00e9 recuperado pola Igrexa.<\/p>\n

No ano 1954<\/em><\/strong>, por encargo do cardeal Fernando Quiroga Palacios, arcebispo de Santiago de Compostela, o Mosteiro Cisterciense de Viaceli, situado na localidade de C\u00f3breces, en Cantabria, faise cargo da s\u00faa reconstruci\u00f3n, e no mes de<\/em><\/strong> xullo de 1966<\/em><\/strong> env\u00eda unha comunidade de monxes da Orde Cisterciense da Estreita Observancia (Trapenses). O 25 de xullo de 1966, solemnidade do Ap\u00f3stolo Santiago, comezou novamente a vida mon\u00e1stica no mosteiro de Santa Mar\u00eda de Sobrado.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Ademais, leste mesmo ano incorp\u00f3rase unha hospeder\u00eda vinculada ao Cami\u00f1o de Santiago, e que se atopa na casa d\u00e1s Audiencias.<\/p>\n

Actualmente <\/em><\/strong>o Mosteiro de Sobrado dos Monxes est\u00e1 habitado por monxes benedictinos e conserva ben a igrexa e boa parte das dependencias monacales: tres claustros, a sala capitular, o refectorio, coci\u00f1a, sancrist\u00eda, biblioteca etc.<\/p>\n

<\/h2>\n

Vexamos como \u00e9 o Mosteiro de Sobrado dos Monxes<\/strong><\/h2>\n

O aspecto actual docomplexo monacal tras a s\u00faa reconstrucci\u00f3n nos s\u00e9culos XVII y XVIII responde \u00f3s c\u00e1nones do barroco galego.<\/p>\n

O conxunto est\u00e1 formado por:<\/p>\n

 <\/p>\n

A fachada <\/em><\/strong><\/h3>\n

Espectacular. De 1668, obra de Pedro de Monteagudo. Caracter\u00edzase polo seu estilo barroco. Este espazo, que alcanza uns 60 metros de altura, div\u00eddese en dous grandes corpos.<\/p>\n

No primeiro atopamos unha porta adintelada e por encima dela, unha estatua da Virxe da Asunci\u00f3n acompa\u00f1ada por anxos. A ambos os dous lados, podemos observar unhas impresionantes parellas de columnas barrocas de estilo corintio.<\/p>\n

O corpo superior ten unha vent\u00e1 tam\u00e9n adintelado m\u00e1is un escudo de armas de Espa\u00f1a rodeado de novos por columnas.<\/p>\n

Por \u00faltimo o front\u00f3n curvo partido serve de base a un enorme crucifixo.<\/p>\n

Destaca pola s\u00faa gran verticalidade e coas torres nos seus extremos, elev\u00e1ndose desmesuradamente, coma se pretender\u00edan acompa\u00f1ar \u00e1 Virxe Mar\u00eda, \u00e1 que est\u00e1 dedicada, na s\u00faa Asunci\u00f3n. As torres te\u00f1en un primeiro tramo de planta cuadrangular no que se apoia un segundo corpo, moi esvelto, rematado en c\u00fapulas moi pequenas. Monteagudo demostra co\u00f1ecer ben a torre do Reloxo da catedral de Santiago, coa que sen d\u00fabida gardan parecido.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Est\u00e1 profusamente decorada, testemu\u00f1o do seu barroquismo, e as\u00ed atopamos elementos vexetais que se mesturan con cabezas fant\u00e1sticas.<\/p>\n

 <\/p>\n

A igrexa<\/em><\/strong><\/h3>\n

Iniciada no s\u00e9culo X, con motivos moz\u00e1rabes, pero ser\u00e1 o arquitecto Pedro Monteagudo, a partir de 1647, quen a converta na impo\u00f1ente bas\u00edlica barroca que \u00e9 hoxe, a\u00ednda que mant\u00e9n alg\u00fans sinais do Renacemento.<\/p>\n

Esta obra ocupar\u00edalle a Monteagudo m\u00e1is de cincuenta anos, ata o fin dos seus d\u00edas (1700), consagrada poucos anos despois da s\u00faa morte, en 1708.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

A igrexa ten unha lonxitude de 60 metros e presenta unha planta de cruz latina, con tres naves de distinta altura, m\u00e1is estreitas as laterais.<\/p>\n

No seu interior destacan d\u00faas capelas: <\/em><\/strong><\/p>\n