Esta pregunta \u00e9 esencial. A resposta \u00e9 sumamente complexa, polo que imos recorrer, nun primeiro momento, ao expresado por Jacques Le Goff<\/em>, medievalista e escritor franc\u00e9s especializado especialmente nos s\u00e9culos XII e XIII, quen afirma que durante a Idade Media os marxinados p\u00f3dense agrupar en catro tipolox\u00edas diferentes:<\/p>\n <\/p>\n Por\u00e9n, esta lista \u00e9 claramente insuficiente, xa que botamos en falta unha serie de persoas que tam\u00e9n sufriron a marxinaci\u00f3n na \u00e9poca medieval.Nunha r\u00e1pida rese\u00f1a atopamos bruxas e magos, escravos, membros das comunidades xud\u00eda e musulm\u00e1, xitanos, estranxeiros, sodomitas, canallas,…<\/p>\n Ademais, e a\u00ednda que cun grao de marxinaci\u00f3n diferente, segundo os casos, por se fose pouco, se seguimos buscando a\u00ednda atopariamos colectivos m\u00e1is marxinados, vinculados sobre todo a actividades consideradas tab\u00fas. Neste sentido, caeron tam\u00e9n na marxinalidade todos os personaxes que foron sinalados por ter cometido pecados: avaros, prostitutas, usureros, taberneiros pola s\u00faa asociaci\u00f3n coa bebida e coci\u00f1eiros por gula.<\/p>\n A sucidade era un sinal adicional de impureza e, polo tanto, un foco de atenci\u00f3n para desprezar non s\u00f3 aos que a practicaban, sen\u00f3n tam\u00e9n aos que dedicaban os seus oficios a tarefas relacionadas con ela. Neste grupo entrar\u00edan as lavandeiras, persoas que aplican tintes \u00e1 roupa<\/p>\n No caso das actividades relacionadas co sangue, tam\u00e9n se observou unha tendencia \u00e1 marxinaci\u00f3n xa que as persoas que estaban en contacto con esta substancia vermella eran persoas que, por definici\u00f3n, eran consideradas sucias, polo tanto as que realizaban pr\u00e1cticas “m\u00e9dicas” , “carnicer\u00eda”<\/em> ou matanza, ou “limpeza”<\/em> con posible contacto co torrente sangu\u00edneo, pasou a formar parte do grupo dos marxinados. Evidentemente neste colectivo atopamos barbeiros, cirurxi\u00e1ns, m\u00e9dicos, curandeiros, matronas, verdugos, carcereiros, carniceiros, coci\u00f1eiras, etc.<\/p>\n Como podemos ver, estamos a falar dun gran n\u00famero de persoas, sen d\u00fabida unha porcentaxe importante da poboaci\u00f3n da Idade Media.<\/p>\n <\/p>\n <\/p>\n En todo caso, os maxistrados eran persoas que, por definici\u00f3n, estaban \u00e1 marxe da sociedade.<\/p>\n <\/p>\n Te\u00f1a en conta que houbo unha separaci\u00f3n radical entre as comunidades cristi\u00e1, xud\u00eda e musulm\u00e1.<\/p>\n A presenza dos xudeus en terras hisp\u00e1nicas, espazo xeogr\u00e1fico no que circunscribimos o dito neste post, ti\u00f1a s\u00e9culos de antig\u00fcidade, e a s\u00faa marxinaci\u00f3n dentro da sociedade estaba, como \u00e9 f\u00e1cil de supo\u00f1er, relacionada coa base das s\u00faas crenzas relixiosas.Por se fose pouco, a sociedade medieval tam\u00e9n marxinaba \u00e1 poboaci\u00f3n xud\u00eda polo tipo de vida que levaba, diferente nas s\u00faas tradici\u00f3ns e costumes dos que practicaba xeralmente a poboaci\u00f3n cristi\u00e1, e que era o suposto defensor da \u201clexitimidade\u201d<\/em> dos crenzas e formas de vida.<\/p>\n Naturalmente, houbo momentos moi diferentes ao longo dos moitos anos que se enmarcan no per\u00edodo co\u00f1ecido como Idade Media. E m\u00e1is neste colectivo que en determinados momentos hist\u00f3ricos e espazos xeogr\u00e1ficos, acadou unha gran presenza no eido econ\u00f3mico, o que os fixo imprescindibles en determinados momentos, e foco de odio popular e persecuci\u00f3n estatal noutros.<\/p>\n A marxinaci\u00f3n manifestouse mesmo dentro das cidades, a pesar de que os membros das distintas confesi\u00f3ns relixiosas adoitaban vivir, maioritariamente en barrios distintos e rigorosamente illados.<\/p>\n Para a s\u00faa identificaci\u00f3n impor\u00edase a obrigaci\u00f3n dos xudeus de levar vestimenta que permita diferencialos do resto da poboaci\u00f3n.<\/p>\n Pensemos tam\u00e9n que a comunidade xud\u00eda ti\u00f1a a s\u00faa propia xustiza e xu\u00edces, sinagogas, cemiterios, etc.<\/p>\n Ademais, a persecuci\u00f3n dos xudeus nos reinos cristi\u00e1ns debe estar relacionada coa crise baixomedieval, xa que como malos xudeus viviron en relativa paz nos reinos cristi\u00e1ns peninsulares durante os s\u00e9culos XI e XIII. Pero a corrente popular antixud\u00eda ir\u00eda en aumento e deste xeito convert\u00e9ronse no chivo expiatorio dos males que padec\u00eda a sociedade daquela.As\u00ed, a partir do s\u00e9culo XIV comeza a medrar a violencia contra os barrios xudeus, sobre todo en Navarra, e esta presi\u00f3n aumenta coa chegada da Peste Negra.<\/p>\n Afonso X promulgou leis que dic\u00edan que se un cristi\u00e1n se convert\u00eda en xudeu hab\u00eda que matalo, e tam\u00e9n o xudeu que se deitaba cun cristi\u00e1n.<\/p>\n E a presi\u00f3n aumentar\u00eda, pasando da violencia f\u00edsica \u00e1 represi\u00f3n legal. Deste xeito, en 1405 proh\u00edbese a usura xud\u00eda, e a partir de 1412 estableceuse que tanto os mouros como os xudeus deb\u00edan estar estritamente confinados, suprimiuse a autonom\u00eda xudicial dos aljamas, lista de oficios cuxo exercicio estaba prohibido aos xudeus (m\u00e9dicos, boticarios). , ferreiros, esquiladores, carniceiros, peleteiros, zapateiros), estaba prohibido o uso do tratamento de “don” e eran obrigados a levar barba e cabelos longos para ser facilmente identificados, as\u00ed como levar un escudo vermello cosido na roupa, que, ademais, ti\u00f1a que ser modesto, sen florituras. O obxectivo desta pol\u00edtica non era outro que dificultar a conversi\u00f3n dos xudeus.<\/p>\n Como sabedes, no ano 1492, co reinado dos Reis Cat\u00f3licos, tivo lugar un feito de gran relevancia. Refer\u00edmonos \u00e1 expulsi\u00f3n dos xudeus.<\/p>\n <\/p>\n Con respecto aos membros desta comunidade, adoita afirmarse que chegaron a Europa en gran cantidade a principios do s\u00e9culo XV.<\/p>\n A\u00ednda que nun principio non foron perseguidos, pouco a pouco foron desconfiando, sendo en moitos casos denunciados por supostos roubos de gando, secuestro de nenos, espionaxe a favor de musulm\u00e1ns, incendios, envelenamento,… Imaxinamos que nalg\u00fans casos ser\u00edan certos. , pero noutros ser\u00eda o pretexto perfecto para as persoas que as utilizaban como chivos expiatorios.<\/p>\n Os compo\u00f1entes desta etnia nunca gozaron realmente dunha situaci\u00f3n que non fose a marxinaci\u00f3n.<\/p>\n A suma dunha serie de factores favoreceu a construci\u00f3n dunha especie de lenda negra sobre os xitanos, seguramente froito da conxunci\u00f3n dunha serie de factores, caracter\u00edsticas, tab\u00fas, e da persecuci\u00f3n habitual de todos aqueles que non seguen as normas establecidas. polo poder e as pr\u00e1cticas da maior\u00eda da poboaci\u00f3n. Por se fose pouco, mostraron unha actitude sumamente reticente ao control civil e eclesi\u00e1stico.<\/p>\n Os seus costumes e tradici\u00f3ns eran moi diferentes \u00e1s que segu\u00edan os poboadores maioritarios. Non en van o seu tipo de organizaci\u00f3n, de base tribal, caracterizada polo uso dunha lingua propia e dunha vida, contraria ao sedentarismo do resto dos habitantes, xa que practicaban o nomadismo.<\/p>\n Ademais, a isto sumouse o feito de que moitos dos membros desta comunidade se dedicaron a pr\u00e1cticas relacionadas co “mundo oculto”<\/em> a trav\u00e9s de actividades como a bruxer\u00eda ou a adivi\u00f1aci\u00f3n, ao resto dos habitantes.<\/p>\n <\/p>\n Antes de nada, lembremos que sarraceno \u00e9 unha das denominaci\u00f3ns empregadas polo mundo cristi\u00e1n medieval para denominar de xeito xen\u00e9rico \u00e1rabes ou musulm\u00e1ns.<\/p>\n Os sarracenos formaban un grupo de poboaci\u00f3n, non excesivamente numeroso dentro do \u00e1mbito territorial hisp\u00e1nico, que non alcanzaba o n\u00famero de membros, por exemplo, da comunidade xud\u00eda. Pero coma eles, viv\u00edan concentrados en zonas dentro das cidades, en aljamas ou morer\u00edas.<\/p>\n A diferenza da comunidade xud\u00eda, non destacaban no \u00e1mbito econ\u00f3mico, xa que as s\u00faas principais actividades eran as relacionadas coa agricultura e as asimiladas.<\/p>\n <\/p>\n Os moriscos eran os musulm\u00e1ns cat\u00f3licos, a\u00ednda que naquela \u00e9poca o significado que se utilizaba para referirse a este grupo era o mud\u00e9xar (hoxe esta palabra empr\u00e9gase na historiograf\u00eda para falar dos musulm\u00e1ns que estaban en territorio cristi\u00e1n antes de 1502, ano da s\u00faa formalizaci\u00f3n). conversi\u00f3n ao cristianismo).<\/p>\n Neste caso claramente a orixe da marxinaci\u00f3n dos moriscos reside nas s\u00faas crenzas relixiosas. A poboaci\u00f3n cristi\u00e1 v\u00eda neles o pasado isl\u00e1mico dos territorios hisp\u00e1nicos.<\/p>\n A finais da Idade Media consolidouse unha tendencia discriminatoria cara \u00e1s minor\u00edas relixiosas non cristi\u00e1s, que culminou coa pol\u00edtica de unidade relixiosa dos Reis Cat\u00f3licos.As\u00ed, tras a conquista de Granada en 1492, a\u00ednda que nas capitulaci\u00f3ns se garantiu a liberdade de culto e a conservaci\u00f3n das s\u00faas mesquitas, imp\u00faxose unha pol\u00edtica restritiva que obrigou \u00e1s conversi\u00f3ns ao cristianismo; Como resultado, produc\u00edronse varias revoltas, que foron reprimidas. Tras a conquista de Granada, os mud\u00e9xares castel\u00e1ns v\u00edronse obrigados a ser bautizados ou exiliados. As\u00ed, os mud\u00e9xares desapareceron e convert\u00e9ronse en mouros ou musulm\u00e1ns convertidos ao cristianismo. Anos m\u00e1is tarde, o temor a que puidesen prestar a s\u00faa axuda a unha hipot\u00e9tica invasi\u00f3n pirata turca ou berberea, e tam\u00e9n o feito de que se convertesen en branco da Inquisici\u00f3n, por ser considerados falsos conversos, foron o pretexto para a s\u00faa expulsi\u00f3n definitiva en 1609. -1614, durante o reinado de Filipe III. S\u00f3 nos reinos de Arag\u00f3n e Valencia calc\u00falase que sa\u00edron uns 150.000 moriscos.<\/p>\n <\/p>\n Posiblemente o significado imaxinado non sexa o m\u00e1is correcto, e deber\u00eda utilizarse o oprimido.<\/p>\n Cos ollos de hoxe, poder\u00eda ser dif\u00edcil entender por que as mulleres estaban marxinadas. A resposta est\u00e1 na concepci\u00f3n ideol\u00f3xica daquela sociedade que entend\u00eda que as mulleres eran seres d\u00e9biles, con pouca capacidade e polo tanto sempre necesitaban quen as protexese.<\/p>\n Sen d\u00fabida, a Idade Media \u00e9 un dos per\u00edodos hist\u00f3ricos nos que as mulleres foron m\u00e1is infravaloradas e subordinadas pola sociedade teol\u00f3xica e masculina.<\/p>\n As mulleres, nas sociedades patriarcais, deben desenvolver a s\u00faa vida nos espazos dom\u00e9sticos e atender a actividades relacionadas co mantemento e o benestar da familia. \u00c9 dicir, senta as bases dunha sociedade desigual, na que o papel da creaci\u00f3n, do pensamento, do desenvolvemento e da riqueza corresponde aos homes, mentres que as mulleres se dedican \u00e1 actividade pouco valorada do desenvolvemento familiar.<\/p>\n Desde o punto de vista eclesi\u00e1stico, a visi\u00f3n da muller obedece aos criterios da cultura mon\u00e1stica, polo tanto, dunha minor\u00eda que v\u00eda \u00e1s mulleres de forma negativa, en parte porque estaban sometidas ao celibato. Neste sentido, atopamos intervenci\u00f3ns de autores como san Agosti\u00f1o: que defend\u00edan a idea de que a muller deb\u00eda ser un individuo subordinado, quedando reducida a tres papeis: o de tentadora como instrumento do demo, o de esposa como instrumento do demo. marido e o da nai.como instrumento de Deus.Outros autores como Santo Tom\u00e9 de Aquino, dic\u00edan que \u201cA muller \u00e9 coma un home impotente\u201d.<\/em><\/p>\n Un caso singular \u00e9 o dos proxenetas, prostitutas e estafadores. Estamos a falar de mulleres que foron privadas do dereito \u00e1 honra para poder ser ofendidos e insultados.<\/p>\n O proxeneta ser\u00eda a muller que actuaba como intermediaria amorosa en situaci\u00f3ns dif\u00edciles.<\/p>\n As prostitutas, tam\u00e9n chamadas prostitutas ou cortesanas, e no peor sentido a buscona que \u00e9 a muller que usa trucos para poder vivir dos demais.<\/p>\n <\/p>\n No caso dos nenos, como noutros colectivos, tam\u00e9n atopamos realidades moi diferentes.<\/p>\n Dalg\u00fan xeito, a infancia era considerada unha enfermidade que s\u00f3 se curaba con disciplina, grazas ao r\u00e9xime pol\u00edtico-relixioso imposto naquel momento, a infancia non se valoraba nin se ti\u00f1a en conta como etapa fundamental do ser humano. O obxectivo da educaci\u00f3n era crear persoas ao servizo de Deus.<\/p>\n A infancia na Idade Media non ti\u00f1a importancia, os nenos e nenas eran vistos como seres pecadores cheos de maldade e polo tanto os adultos non mostraban o m\u00e1is m\u00ednimo interese polo seu desenvolvemento f\u00edsico e mental. Non se ti\u00f1an en conta as nenas, o seu obxectivo vital era medrar submisas aos homes.<\/p>\n En xeral, poderiamos dicir que haber\u00eda grupos claramente diferenciados: nenos escravos, aprendices, criados e orfos.<\/p>\n <\/p>\n Persoas que pola s\u00faa actividade, contraria \u00e1s leis e esix\u00edan un comportamento social, viv\u00edan f\u00f3ra da lei. A s\u00faa orixe partiu de situaci\u00f3ns de pobreza ou violencia.<\/p>\n Incluir\u00edamos, entre outros, os ladr\u00f3ns, que nalg\u00fans casos entraban nas casas polas fiestras, polo que recib\u00edan o nome de ventoso, ou por medio de ganchos atados a unha corda, os ladr\u00f3ns que logo recib\u00edan o nome de aletas, ou os que acced\u00edan escalando os muros, recibindo a denominaci\u00f3n de chanzos.<\/p>\n Pero tam\u00e9n hab\u00eda persoas descoidadas, ladr\u00f3ns, ladr\u00f3ns urbanos, ladr\u00f3ns do campo, quen roubaban animais, quen o fac\u00eda nas igrexas, sobre todo en caixas de esmolas e imaxes, retablos, etc.<\/p>\n Poder\u00edan actuar s\u00f3s acompa\u00f1ados de s\u00fabditos da mesma especie.<\/p>\n <\/p>\n Refer\u00edmonos a todas aquelas persoas que recorreron \u00e1 caridade p\u00fablica para vivir, a\u00ednda que nas s\u00faas motivaci\u00f3ns pod\u00eda haber verdadeira pobreza ou dificultade para ga\u00f1arse a vida, pero tam\u00e9n hab\u00eda mendigos que se aproveitaban dos demais finxindo carencia para subsistir en certo modo “c\u00f3modo”.<\/em><\/p>\n Atopamos bribones, preguiceiros, canallas,… En moitos casos padec\u00edan ou finx\u00edan padecer enfermidades, mostraban llagas, mostraban coxeas, cegueiras ou enfermidades que fac\u00edan que os transe\u00fantes sintase pena por elas e mov\u00edan d\u00e1ndolles unhas moedas.<\/p>\n Nalg\u00fans casos, sobre todo os chamados canallas, buscaron unha posta en escena a trav\u00e9s da s\u00faa propia imaxe, con vestimenta pobre e supostas discapacidades, reforzando a s\u00faa petici\u00f3n de don a trav\u00e9s da sintaxe evanx\u00e9lica, coa que ped\u00edan axuda polo amor de Deus, de a Virxe ou dalg\u00fan santo, ao tempo que alud\u00eda a un suposto pasado como obreiros e ao que a desgraza levara a un cami\u00f1o sen sa\u00edda.<\/p>\n Durante a Baixa Idade Media, os territorios hisp\u00e1nicos experimentaron un importante aumento do n\u00famero de mendigos e vagabundos, que fuxindo da pobreza e da miseria do campo, chegaban en gran cantidade \u00e1s cidades, dedic\u00e1ndose a pedir esmola. Para tentar paliar estes comportamentos, desde o s\u00e9culo XIV regulouse a mendicidade e o vagar en diversas rexi\u00f3ns da Pen\u00ednsula Ib\u00e9rica, tratando de paliar o seu crecente n\u00famero impo\u00f1endo sanci\u00f3ns aos mendigos.<\/p>\n <\/p>\n Ocupaban o lugar m\u00e1is baixo da escala social.<\/p>\n O seu n\u00famero, que sempre tivo certa importancia, incrementarase cun bo n\u00famero de mouros tras a conquista de Granada polos Reis Cat\u00f3licos.<\/p>\n <\/p>\n \u00c9 obvio que o que se entende por marxinaci\u00f3n \u00e9 algo que leva unha carga subxectiva importante e que tam\u00e9n debe contextualizarse no tempo ou momento hist\u00f3rico que estamos a analizar.<\/p>\n Son numerosos os factores, de todo tipo: sociais, econ\u00f3micos, culturais, relixiosos, pol\u00edticos, e mesmo as conxunturas do momento con epidemias, guerras, cat\u00e1strofes naturais, etc. foron a causa da ca\u00edda na marxinaci\u00f3n dunha parte moi importante de a poboaci\u00f3n.na Idade Media.<\/p>\n Ademais, hai que ter en conta que cando falamos de persoas marxinadas refer\u00edmonos a un colectivo moi heterox\u00e9neo, o que complica a\u00ednda m\u00e1is unha posible relaci\u00f3n causa-efecto e a s\u00faa an\u00e1lise.<\/p>\n A\u00ednda que \u00e9 certo que hai que aclarar que na maior\u00eda dos casos a situaci\u00f3n de marxinaci\u00f3n durante a Idade Media non foi moi diferente da vivida noutras sociedades ou culturas, tanto anteriores como posteriores.<\/p>\n <\/p>\n E rematamos esta publicaci\u00f3n confiando en que, a pesar da s\u00faa longa extensi\u00f3n, foi do voso interese e, nese caso, gustar\u00edanos que nolo avisades premendo no bot\u00f3n \u201cG\u00fastame\u201d.<\/em><\/strong> Ademais, recomend\u00e1mosche que colabores con calquera comentario e, se est\u00e1s interesado, subscr\u00edbete gratuitamente ao Bolet\u00edn do Blog para manterte sempre informado sobre as novas publicaci\u00f3ns do Blog.<\/p>\n Para rematar, se che gustou o suficiente para compartilo nas t\u00faas redes sociais, estariamos moi contentos que o fixeras.<\/p>\n <\/p>\n\n
\n
\n
\n
\n
\n
\n
\n
![\"\"](\"https:\/\/recreacionhistoria.com\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/Clases-sociales-Edad-Media-300x267.jpg\" "\\"\\"")
<\/p>\nA comunidade xud\u00eda<\/strong><\/h2>\n
![\"\"](\"https:\/\/recreacionhistoria.com\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/Juderia-300x240.jpg\" "\\"\\"")
<\/p>\nA poboaci\u00f3n xitana<\/strong><\/h2>\n
![\"\"](\"https:\/\/recreacionhistoria.com\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/Poblacion-gitana-230x300.png\" "\\"\\"")
<\/p>\nOs sarracenos<\/strong><\/h2>\n
![\"\"](\"https:\/\/recreacionhistoria.com\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/Sarracenos-300x155.jpg\" "\\"\\"")
<\/p>\nOs mouros<\/strong><\/h2>\n
![\"\"](\"https:\/\/recreacionhistoria.com\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/Moriscos-300x188.png\" "\\"\\"")
<\/p>\nA muller<\/strong><\/h2>\n
![\"\"](\"https:\/\/recreacionhistoria.com\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/Mujer-edad-media-300x278.jpg\" "\\"\\"")
<\/p>\nOs nenos<\/strong><\/h2>\n
![\"\"](\"https:\/\/recreacionhistoria.com\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/Ninos-edad-media-289x300.jpg\" "\\"\\"")
<\/p>\nOs criminais<\/strong><\/h2>\n
![\"\"](\"https:\/\/recreacionhistoria.com\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/Delincuentes_edad_media-300x213.jpg\" "\\"\\"")
<\/p>\nOs esmoleiros<\/strong><\/h2>\n
![\"\"](\"https:\/\/recreacionhistoria.com\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/Mendigos-edad-meda-300x169.jpg\" "\\"\\"")
<\/p>\nOs escravos<\/strong><\/h2>\n
![\"\"](\"https:\/\/recreacionhistoria.com\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/Esclavos-Edad-Media-300x210.jpg\" "\\"\\"")
<\/p>\nConclusi\u00f3ns<\/strong><\/h2>\n
A nosa recomendaci\u00f3n de hoxe<\/strong><\/h2>\n